مصطکی صمغ زرد رنگی است که از درخت پسته مصطکی در فصول گرم سال تراوش میکند. گیاه مصطکی دارویی قوی و اثربخش برای درمان انواع بیماریها شناخته میشود و به همین علت در طب سنتی، جایگاه پراهمیتی دارد. داروی گیاهی مصطکی با خواص ضدالتهابی و ضدمیکروبی خود به درمان مشکلاتی از جمله بیماریهای روده، معده و دندان کمک زیادی میکند. از طرف دیگر مصرف گیاه مصطکی با فوایدی مانند کمک به لاغری، کاهش قند خون و دردهای قاعدگی، تقویت سیستم ایمنی بدن، پیشگیری از سرطان، تقویت حافظه و بهبود کیفیت خواب همراه است. برای اینکه با تمام فواید و خواص دارویی مصطکی آشنا شوید و بدانید مصطکی برای چی خوبه، تا انتهای این مطلب همراه مفید طب باشید.
گیاه مصطکی چیست؟
مصطکی از درخت پسته وحشی (Pistacia lentiscus) در فصول گرم سال به دست میآید. درخت پسته وحشی دارای برگهای سبز تیره و براق با میوههای کوچک قرمز است که پس از رسیدن به رنگ سیاه تغییر میکند. این گیاه در نواحی مدیترانهای به ویژه در یونان، ترکیه و شمال آفریقا یافت میشود. برای برداشت مصطکی روی تنه درخت خراشی ایجاد میکنند تا صمغ مصطکی از طریق این برشها به صورت مایعی شفاف خارج شود. این گیاه قرنها است که به عنوان مادهای مفید برای سلامت کبد، دهان، گوارش و هضم، درمان بلغم و پیشگیری از بیماریهای خطرناک مانند سرطان استفاده میشود.
طبع مصطکی چیست؟
مصطکی دارای طبع گرم و خشک است که خواص ضدباکتریایی و ضدمیکروبی آن ثابت شده است. از همه مهمتر گیاه مصطکی با داشتن اثر آنتی اکسیدانی قوی از تولید و فعالشدن ترکیبات التهابی پیشگیری میکند. بنابراین اگر به دنبال داروی گیاهی قوی برای درمان و پیشگیری از بیماریهای مختلف هستید، حتما گیاه مصطکی را با اجازه پزشک مصرف کنید.
نام دیگر مصطکی چیست؟
مصطکی (به انگلیسی Mastic) در فارسی به نامهای رماس، رماست و کِیَه شناخته میشود. از طرف دیگر برای گیاه مصطکی در کتابهای طب سنتی، نامهای مصطکی رومی، کندر رومی، مستکی و علِک رومی آورده شده است. همچنین در انگلیسی به صمغ عربی (Arabic gum)، صمغ یمن (Yemen gum) یا اشک خیوس (tears of Chios) معروف است.
مصطکی برای چی خوبه؟
گیاه مصطکی دارای فواید و خواص بیشمار درمانی است و به عنوان مصلح 170 داروی گیاهی دیگر به شمار میرود. اگر به دنبال آشنایی بیشتر با این گیاه دارویی هستید، در ادامه مهمترین و پرکاربردترین خواص گیاه مصطکی را به طور کامل آوردهایم:
1. خواص مصطکی برای بلغم
با اینکه خیلی از افراد میدانند بلغم چیست و راه درمانش در طب سنتی نسبت به طب شیمیایی بهتر پاسخ داده شده است، باز هم به دنبال مصرف داروهای شیمیایی هستند. باید بدانید که گیاه مصطکی به قویترین داروی ضد بلغم خانگی معروف است و به همین علت بسیاری از مشکلات ناشی از بلغم را به صورت ریشهای درمان میکند. معمولا افراد بلغمی مزاج با مشکلاتی مانند نفخ، مشکلات گوارشی، سردرد، عدم تمرکز و افزایش وزن دست و پنجه نرم میکنند.
خبر خوب اینکه گیاه مصطکی با طبع گرم و خشک خود با ایجاد اعتدال میان تمام اخلاط بدن، سردی و رطوبت بدن را کاهش داده و بلغم را درمان میکند. بنابراین اگر شما هم دچار غلبه بلغم هستید، از گیاه مصطکی در داروهای ضد بلغم ازجمله قرص و پماد استفاده کنید.
2. خواص مصطکی برای لاغری
با مصرف داروی گیاهی مصطکی میتوانید اشتهای خود را کنترل کرده و وزنتان را به مقدار قابل توجهی کاهش دهید. مصرف گیاه مصطکی متابولیسم بدن را افزایش داده و منجر به کاهش چربیهای اضافی میشود. همچنین اگر در کنار مصرف مصطکی از رژیم غذایی سالم و تمرینات ورزشی به طور مداوم پیروی کنید، حتما نتایج بهتری دریافت خواهید کرد.
3. خواص مصطکی برای معده
یکی از برجستهترین خواص و فواید دارویی مصطکی، سلامت معده و تقویت دستگاه گوارش است. صمغ مصطکی با داشتن خواص ضدباکتریایی و ضدالتهابی خود به درمان زخم معده، سوءهاضمه و رفلاکس معده کمک زیادی میکند. همچنین مصطکی با تنظیم حرکات روده منجر به درمان یبوست و نفخ میشود.
4. خواص مصطکی برای کاهش قند خون
توصیه میکنیم اگر مبتلا به دیابت هستید، از داروی مصطکی برای تنظیم سطح قند خون استفاده کنید. این ماده با افزایش حساسیت به انسولین، قند خون را کنترل کرده و از عوارض ناشی از دیابت جلوگیری میکند.
5. فواید مصطکی برای تقویت قلب و عروق
با مصرف گیاه مصطکی خطر ابتلا به بیماریهای قلبی را کاهش دهید. صمغ مصطکی با کاهش فشار خون، کلسترول بدن را کنترل کرده و منجر به بهبود سلامت قلب و عروق میشود.
6. خواص مصطکی برای تقویت سیستم ایمنی
یکی دیگر از فواید دارویی مصطکی، تقویت سیستم ایمنی بدن است. مصطکی با داشتن آنتی اکسیدانهای قوی، بدن را در برابر عفونت مقاوم کرده و از بیماریهایی مانند سرماخوردگی و آنفولانزا جلوگیری میکند.
7. خواص مصطکی برای رحم
شما میتوانید از مصطکی برای رفع سردی رحم استفاده کنید. همچنین ماساژ رحم با روغن یا پماد مصطکی، رحم را گرم کرده و منجر به تحلیل فیبرم و رفع کیست میشود.
8. خواص مصطکی برای قاعدگی
اگر در دوران قاعدگی با دردهای شدید شکم و لگن مواجه هستید، از خواص گیاه مصطکی برای کاهش دردهای قاعدگی غافل نمانید. گیاه مصطکی با طبع گرم و خشک خود به تنظیم چرخه قاعدگی و کاهش دردهای ناشی از آن کمک زیادی میکند. این گیاه با گرم کردن رحم و لگن از سردی و درد زیاد در این ناحیهها جلوگیری کرده و منجر به کاهش نفخ و ناراحتیهای گوارشی در این دوران میشود.
9. خواص مصطکی برای پیشگیری از سرطان
گیاه مصطکی دارای آنتی اکسیدانهای قوی است که از رشد سلولهای سرطانی جلوگیری میکند. به همین علت مصطکی برای تقویت بدن در برابر عوامل سرطانزا خصوصا پیشگیری از سرطانهای گوارشی و ریهها موثر است.
10. فواید مصطکی برای تقویت انرژی و کاهش خستگی
داروی مصطکی سطح انرژی بدن را به طور چشمگیری افزایش میدهد. بنابراین اگر در طول روز احساس کسالت و خستگی مداوم دارید، میتوانید از مصطکی برای تولید انرژی کافی استفاده کنید.
11. فواید مصطکی برای بهبود کیفیت خواب
تحقیقات روی گیاه مصطکی نشان میدهد، مصرف مصطکی میتواند استرس و اضطراب در افراد را کاهش داده و کیفیت خواب را بهبود دهد. گیاه مصطکی، یک دمنوش آرامبخش و طبیعی برای آرامش ذهن و بدن شماست.
12. فواید مصطکی برای تقویت حافظه
یکی از فواید مصرف گیاه مصطکی، تقویت عملکرد مغز و حافظه است. صمغ مصطکی جریان خون در مغز را بهبود داده و از سلولهای عصبی محافظت میکند. درنتیجه با مصرف منظم مصطکی میتوانید به افزایش تمرکز خود کمک کنید.
13. فواید مصطکی برای پوست و صورت
مصطکی با داشتن خواص ضدباکتریایی و ضدالتهابی به سلامت و زیبایی پوست کمک زیادی میکند. شما میتوانید از ماسک حاوی مصطکی برای درمان آکنه، کاهش چین و چروک، افزایش شفافیت و حفظ رطوبت پوست استفاده کنید.
14. فواید مصطکی برای کاهش التهاب
داروی گیاهی مصطکی با خواص ضدالتهابی خود به یک درمان طبیعی برای بیماریهای التهابی شناخته شده است. مصرف گیاه مصطکی به کاهش التهابات مفصلی و کاهش دردهای عضلانی کمک کرده و از پیشرفت بیماریهایی مانند آرتریت جلوگیری میکند.
15. فواید مصطکی برای سلامت دهان و دندان
از داروی مصطکی میتوانید به عنوان خوشبوکننده طبیعی دهان استفاده کنید. همچنین با جویدن گیاه مصطکی باکتریهای مضر دهان را کاهش دهید، از پوسیدگی دندانها جلوگیری کرده و به تقویت لثههای خود کمک کنید.
16. فواید مصطکی برای مو
گیاه مصطکی جریان خون در پوست سر را افزایش میدهد. به همین علت مصرف منظم مصطکی از ریزش موها جلوگیری کرده و به داشتن موهای سالم و قوی کمک زیادی میکند.
خواص گیاه مصطکی در طب اسلامی
در طب اسلامی، گیاه مصطکی به داروی ضد بلغم امام صادق (ع) یا داروی ضد بلغم طب اسلامی معروف است. همچنین داروی مصطکی در منابع طب اسلامی استاد تبریزیان هم به عنوان قویترین داروی ضد بلغم معرفی شده است. مصطکی با طبع گرم و خشک خود از تجمع بلغم در بدن جلوگیری کرده و به بهبود بیماری بلغم کمک میکند. همچنین در طب اسلامی خواص بیشماری برای مصطکی بیان شده اما مهمترین آن، درمان فوری بلغم است.
طریقه مصرف مصطکی
شما میتوانید داروی گیاهی مصطکی را به روشهای مختلفی استفاده کنید. در ادامه بهترین روشهای مصرف مصطکی را بیان میکنیم.
قرص و کپسول مصطکی
قرص و کپسولهای حاوی مصطکی در عطاری و فروشگاههای آنلاین محصولات طبیعی موجود است. شما میتوانید روزانه یک تا دو کپسول را به همراه غذا مصرف کنید. توصیه میکنیم از مصرف خودسرانه کپسول مصطکی به عنوان دوای بلغم خودداری کرده و طبق دستور پزشک استفاده کنید.
روغن و مرهم مصطکی
روغن مصطکی از درخت مصطکی استخراج میشود. این روغن برای درمان انواع زخمها، شفافیت پوست، درمان ضعف معده و درد چشم موثر است. اگر به دنبال استفاده از خواص روغن مصطکی هستید، میتوانید به دو صورت خوراکی و موضعی از آن استفاده کنید.
- مصرف خوراکی: شما میتوانید با اضافه کردن چند قطره از روغن مصطکی در دمنوش یا غذا، از خواص دارویی مصطکی بهرهمند شوید.
- مصرف موضعی: تنها کافیست چند قطره از روغن را روی پوست بریزید و به آرامی ماساژ دهید. برای این منظور میتوانید پماد و مرهم مصطکی را از داروخانه آنلاین مفیدطب سفارش دهید. همچنین پماد مصطکی برای التیام سوختگی هم موثر است و میتوانید از آن به عنوان یک ضدآفتاب طبیعی در برابر نور خورشید استفاده کنید.
مصطکی و عسل
مصطکی دارای طعم تلخ و گس است. اگر میخواهید هم تلخی مصطکی را کمتر کنید و هم میزان اثربخشی این داروی گیاهی را افزایش دهید، توصیه میکنیم از ترکیب مصطکی با عسل استفاده کنید. مصرف این ترکیب به تقویت سیستم ایمنی و کاهش خستگی کمک زیادی میکند.
دمنوش گیاهی مصطکی
برای تهیه دمنوش گیاهی مصطکی دستورالعمل زیر را دنبال کنید:
- یک قاشق چای خوری مصطکی را در یک لیوان آب جوش بریزید.
- 10 تا 15 دقیقه منتظر بمانید تا دم بکشد.
- سپس دمنوش را از صافی رد کرده و به همراه عسل یا لیمو میل کنید.
آدامس طبیعی مصطکی
یکی از سادهترین روشهای مصرف مصطکی، جویدن آن به عنوان آدامس است. این روش برای تقویت لثهها، خوشبو کردن دهان و بهبود هضم غذا بسیار مؤثر است. برای این کار تنها کافیست مقداری از مصطکی را در دهان گذاشته و بهآرامی بجوید.
پودر مصطکی
گیاه مصطکی را میتوانید آسیاب کرده و از پودر مصطکی به عنوان طعمدهنده در شیرینیها، دسر و غذاها استفاده کنید. همچنین با اضافه کردن پودر مصطکی به آش، سوپ یا ماست میتوانید از فواید و خواص این گیاه بهرهمند شوید.
بخور مصطکی
آخرین روش استفاده از مصطکی، بخور این داروی گیاهی است. بخور مصطکی به درمان بیماریهایی مانند سرماخوردگی و آنفولانزا کمک زیادی میکند.
طریقه مصرف مصطکی برای لاغری
یکی از پرطرفدارترین فواید روغن مصطکی، از بین بردن چربی و کمک به لاغری است. روغن مصطکی با طبع گرم خود چربیها را از بین میبرد و منجر به کاهش وزن میشود. برای این منظور چند قطره از روغن مصطکی را روی شکم بریزید و در جهت عقربههای ساعت ماساژ دهید. همچنین از این روش میتوانید برای سایر اندامهایی که از چاقی موضعی آن رنج میبرید، استفاده کنید. البته در مصرف روغن مصطکی زیاده روی نکنید؛ زیرا در صورت زیادهروی ممکن است چربیهای مفید را هم از دست بدهید.
عوارض مصرف مصطکی
داروی مصطکی به عنوان یک داروی گیاهی با عوارض خاصی همراه نیست. اما اگر در مصرف مصطکی زیادهروی کنید، با مشکلاتی مانند سرگیجه، ناراحتی معده و سردرد مواجه خواهید شد. در ادامه مهمترین عوارض مصرف مصطکی را بیان میکنیم.
مشکلات گوارشی در صورت مصرف بیش از حد
مصرف هر دارویی حتی از نوع گیاهی آن میتواند مشکلات مختلفی از جمله مشکلات گوارشی را برایتان به وجود آورد. در صورت مصرف بیش از حد مصطکی، ممکن است دچار مشکلات گوارشی مانند اسهال، دل درد یا نفخ شوید.
تداخل با داروها
داروی مصطکی ممکن است با داروهای کاهنده کلسترول یا داروهای معده تداخل داشته باشد. به همین علت توصیه میکنیم اگر داروی خاصی مصرف میکنید، برای استفاده از مصطکی با پزشک خود مشورت کنید.
بروز واکنش های آلرژیک
مصرف مصطکی در برخی از افراد منجر به واکنشهای آلرژیک میشود. این حساسیت با نشانههایی از جمله خارش، تورم و قرمزی پوست همراه است. بنابراین اگر سابقه حساسیت به داروهای گیاهی را دارید، داروی مصطکی را با احتیاط مصرف کنید.
افزایش احتمال سقط جنین در بارداری
مصطکی با طبع گرم و خشک خود میتواند خطرات جدی برای سقط جنین به وجود آورد. بنابراین از مصرف مصطکی در دوران بارداری و شیردهی جدا پرهیز کنید.
تحریک پوست در صورت استفاده موضعی نادرست
در صورت استفاده از مصطکی به صورت موضعی ممکن است منجر به حساسیت برخی از پوستها شود. برای جلوگیری از تحریک پوست به نکات زیر دقت کنید:
- ابتدا مقدار کمی از پماد یا روغن مصطکی را روی بخش کوچکی از پوست امتحان کنید.
- در صورت عدم بروز حساسیت و خارش، استفاده از روغن مصطکی مانعی ندارد.
احتمال ایجاد سردرد در برخی افراد
تجربه و نظرات مصرف مصطکی نشان میدهد برخی از افراد در صورت مصرف مصطکی دچار سردرد میشوند. اگر شما هم جز این دسته از افراد هستید، مصرف مصطکی را متوقف کنید.
سوالات پرتکرار درباره گیاه مصطکی
مصطکی همان کندر نیست؛ مصطکی به علت شباهتهای بسیار زیاد به برادر کندر معروف است. کندر مانند مصطکی از صمغ درخت به دست میآید و جویدنی است. اما طعم مصطکی نسبت به کندر شیرینتر است. هردو گیاه کندر و مصطکی خواص دارویی زیادی دارند و در درمان بیماریهای مختلف موثر هستند.
مصطکی همان سقز نیست؛ سقز بیشتر به عنوان ادویه و طعمدهنده در آشپزی و تهیه شیرینی مورد استفاده قرار میگیرد. البته در طب سنتی صمغ سقز را به عنوان آدامسی طبیعی برای درمان برخی از بیماریهای گوارشی تجویز میکنند.
یکی از فواید دارویی مصطکی، تسکین دردهای مختلف است. بانوان میتوانند از مصطکی برای تسکین دردهای عضلانی به ویژه دردهای قاعدگی استفاده کنند. همچنین مصطکی با حرارت دادن به رحم، مشکلاتی مانند کیست را رفع میکند.
مصطکی فواید دارویی بیشماری برای بیماریهای مختلف دارد. مردان میتوانند از مصطکی برای درمان انواع بیماریهای کبدی، گوارشی، کاهش دردهای عضلانی و پیشگیری از بیماریهای خطرناک مانند سرطان استفاده کنند. آیا مصطکی همان کندر است؟
آیا مصطکی همان سقز است؟
خواص دارویی مصطکی برای زنان چیست؟
خواص گیاه مصطکی برای مردان چیست؟
سخن پایانی
داروی گیاهی مصطکی صمغی گیاهی با طبع گرم و خشک است که از درخت پسته وحشی به دست میآید و در طب سنتی و اسلامی جایگاه ویژهای دارد. این گیاه به دلیل خواص ضدالتهابی، ضدمیکروبی و آنتیاکسیدانی، در درمان مشکلات گوارشی، بلغم، کاهش قند خون، تقویت سیستم ایمنی و سلامت قلب مؤثر است. مصطکی همچنین در بهبود کیفیت خواب، تقویت حافظه، کاهش دردهای قاعدگی و سلامت پوست و مو کاربرد دارد. اما توجه داشته باشید که با وجود فواید فراوان، مصرف مصطکی باید متعادل و ترجیحاً با نظر پزشک انجام شود.
