بلغم یکی از انواع مزاجهای چهارگانه یا اخلاط اربعه است که طبق متون طب سنتی، افزایش آن در بدن افراد با سردی مزاج و مشکلات متعاقب آن رابطه مستقیم دارد. در کنار اصلاح سبک زندگی، بازبینی رژیم غذایی و مصرف داروهای گیاهی برای رفع بلغم، روشهای خانگی در دسترس و سادهای وجود دارند که میتوانند به شیوه مشابهی شما را به هدفتان، یعنی کاهش بلغم در بدن برسانند. یکی از بهترین و راحتترین روشهای دفع بلغم از بدن، مصرف روزانه و مرتب دمنوشهای خانگی و گیاهان دارویی است. در ادامه به بررسی انواع دمنوش ضد بلغم خواهیم پرداخت که با برخورداری از طبع گرم و خشک، میتوانند طبع بدن افراد سرد مزاج را بهبود دهند.
دمنوش بلغم چیست؟
مصرف دمنوش بلغم یکی از راههای دفع بلغم از بدن بهصورت خانگی است. این دمنوشها بر پایه گیاهان دارویی مثل زنجبیل، بادرنجبویه و آویشن و فاقد هر گونه مواد شیمیایی هستند. انواع دمنوش برای رفع بلغم با توجه به نوع و ترکیب گیاهان بهکاررفته در آنها، علاوهبر کاهش بلغم، میتوانند تأثیرات درمانی متعددی از جمله آرامش اعصاب، بهبود گوارش، تقویت سیستم ایمنی و تعادل عمومی بدن داشته باشند.
معمولا ترکیبات گیاهی بهکاررفته در دمنوش های ضد بلغم شامل برگ، گل، ریشه یا دانه گیاهان با طبع گرم و خشک هستند. به همین دلیل است که مصرف این دمنوش به تقویت اثرگذاری سایر داروهای ضد بلغم کمک میکند و شدت برخی از علائم برجسته طبع بلغمی مثل نفخ، سستی و خوابآلودگی را کاهش میدهند. بااینحال، لازم است، توجه شما را به این نکته جلب کنیم که دمنوش بلغم نمیتواند بهطور کامل جایگزین درمان دارویی باشد.
8 تا از بهترین و قویترین دمنوش های ضد بلغم و بلغم زدا
اعتماد به طبیعت و مصرف دمنوشهای بلغم زدا که بر پایه گیاهان دارویی و مواد طبیعی هستند، گزینهای هست که همیشه امتحان خود را پس دادهاند. پس از بررسی متون طب سنتی و تلفیق آنها با یافتههای طب سنتی ایرانی، با تعداد فراوانی از ترکیبات طبیعی و دمنوش گیاهی برای غلبه بلغم مواجه شدیم که در ادامه به 8 تا از بهترین دمنوش برای رفع بلغم و طرز دمآوری آنها خواهیم پرداخت.
1. دمنوش زنجبیل برای بلغم
زنجبیل مانند اکسیری است که مصرف آن مانند ریختن آب بر روی آتش، طبع سرد و بلغمی بدن را متعادل میکند. داشتن طبع گرم، انرژیبخش بودن و خواص آنتی اکسیدانی دمنوش زنجبیل را به یکی از بهترین انتخابها برای دمنوش ضد بلغم تبدیل کرده است.
برای تهیه دمنوش زنجبیل بهعنوان یکی از چند داروی گیاهی ضد بلغم، تنها کافی است مقداری از آن را بهصورت پودر یا ریشه سابیدهشده در آبجوش حل کنید و اجازه دهید که برای مدت 15 الی 20 دقیقه بجوشد.
2. دمنوش بلغم زدا عناب و آویشن
دمنوش عناب و آویشن، ترکیب گیاهی عالی برای درمان سرماخوردگی، تنگی تنفس و تقویت سیستم ایمنی بدن است. در کنار این موارد، مصرف منظم این دمنوش، بهخصوص در فصول سرد سال (پاییز و زمستان)، به حفظ تعادل اخلاط چهارگانه بدن و تنظیم میزان بلغم کمک میکند.
برای تهیه دمنوش بلغم زدای عناب و آویشن، لازم است که چند برگ آویشن را به همراه تعدادی عناب خشک داخل کتری بیاندازید و اجازه دهید تا بهخوبی بجوشد. برای این که عصاره آویشن و عناب بهخوبی با یکدیگر ترکیب شوند، نیاز است که حداقل بین 20 تا 30 دقیقه دم بکشد.
3. دمنوش به لیمو برای درمان بلغم
دمکرده به لیمو، نه تنها بهعنوان دمنوش ضد بلغم گیاهی مطمئن شناخته میشود، بلکه در میان بهترین دمنوشهای گیاهی آرامبخش نیز جایگاهی برجسته دارد. عطر خوش و ملایم برگهای به لیمو به کاهش اضطراب و استرس و تجربه خواب راحتتر کمک میکند. در کنار این موارد، با مصرف روزانه دمنوش به لیمو، سردی و التهاب مزاج بهصورت تدریجی کاهش پیدا میکند و از این طریق، چرخه سوختوساز بدن تقویت میشود. به همین دلیل است که از خواص دمنوش به لیمو، به کاهش وزن نیز اشاره شده است.
برای دمآوری دمنوش به لیمو، لازم است تعدادی برگ خشکشده به لیمو را به همراه آب بجوشانید و بعد از 15 الی 20 دقیقه آن را نوش جان کنید. برای رفع تلخی این دمنوش، پیشنهاد میکنیم که آن را به همراه یک قاشق عسل یا نبات میل کنید.
4. دمنوش گیاهی بابونه برای غلبه بلغم
از زمان باستان تا به امروز، زیبایی گل بابونه و خواص متعدد آن نه تنها متخصصان طب سنتی را به خود جذب کرده است، بلکه در میان عموم افراد نیز از محبوبیت زیادی برخوردار بوده است. خواص این دمنوش تنها به ضد اضطراب بودن و تسکین اعصاب و روان محدود نمیشود، بلکه نوشیدن دمکرده بابونه همراه بهبود وضعیت دستگاه گوارش، رفع غلبه بلغم در بدن و سرماخوردگی میباشد.
مصرف بابونه به شکل دمنوش یا چای، یکی از متداولترین شیوههای استفاده از این منبع گیاهی باارزش و دمنوش ضد بلغم بابونه است. برای تهیه دمنوش گیاهی بابونه، کافی است چند گرم گل بابونه را به همراه آبجوش بجوشانید. سپس، با صرف یک قاشق عسل در کنار آن، از عطر و طعم خوش آن، همراه طبع گرم و خواص ضدبلغمی بابونه بهرهمند شوید.
لازم به ذکر است که مصرف طولانی مدت و زیاد دمنوش بابونه ممکن است منجر به عوارضی مانند تهوع، استفراغ و آلرژی شود. از این جهت لازم است که مصرف این دمنوش برای دوزهای بالا تحت نظر پزشک انجام دهید.
5. دمنوش دارچین بلغم زدا
دارچین یکی از محبوبترین و پرکاربردترین ادویههای استنادشده در طب سنتی است. عطر و طعم عالی دمنوش دارچین به همراه خواص متعدد آن از جمله کمک به بهبود گردش خون، جلوگیری از ریزش مو، تقویت عضلات و مفاصل و تنظیم عادت ماهیانه، آن را تبدیل به یک دمنوش چند منظوره و عالی کرده است.
عصارۀ چوب دارچین، قویترین دمنوش ضد بلغم نیز شناخته میشود که با داشتن طبع گرم و خشک، میتواند به تنظیم و تعادل اخلاط بدن کمک بکند. با این وجود، مصرف مداوم دمنوش دارچین باید با مشورت پزشک انجام شود.
طرز تهیه دمنوش دارچین بسیار راحت است؛ به این صورت که چند تکه کوچک دارچین را به همراه آب در کتری بجوشانید و سپس آن را میل کنید. همچنین، میتوانید با اضافه کردن دارچین در چای خود، هم از خواص بلغم زدای دارچین و هم از عطر و طعم آن بهرهمند شوید.
6. دمنوشهای به لیمو و آویشن برای غلبه بر بلغم و لاغری شکم
عموم افراد دمنوشهای به لیمو و آویشن را بهدلیل خاصیت لاغری آنها میشناسند. اما از آنجاییکه این دو گیاه دارویی دارای طبع گرم و خشک هستند، دمنوش بهلیمو و آویشن، قویترین دمنوش ضد بلغم نیز به شمار میرود.
شما میتوانید دمنوش آویشن و به لیمو را بهصورت ترکیبی یا جداگانه مصرف کنید. بااینحال، جهت بهرهمندی از خواص شگفتانگیز هر دوی آنها، توصیه میشود که دمنوش ترکیبی به لیمو و آویشن را مصرف کنید. از خواص این دمنوش میتوان به لاغری و افزایش متابولیسم بدن، کاهش اضطراب، بهبود کیفیت خواب، تنظیم و تعادل طبع بدن و تقویت سیستم ایمنی بدن اشاره کرد.
7. دمنوش ضد بلغم بادرنجبویه
بادرنجبویه از قدیمیترین گیاهان دارویی شناخته شده از خانواده گیاهان نعناع است که امروزه در تمام مناطق جهان یافت میشود. بادرنجبویه با کاهش گرفتگیها و اسپاسمها دستگاه گوارش، به هضم بهتر غذا و رفع مشکلات گوارشی کمک میکند. بااینحال، باید توجه داشته باشید که دمنوش بادرنجبویه نمیتواند جایگزین دارودرمانی شود و در صورت وجود مشکلات گوارشی، لازم است که حتما با پزشک مشورت کنید.
همچنین، بادرنجبویه با داشتن طبع گرم به افزایش متابولیسم بدن و کاهش بلغم کمک میکند. به همین دلیل عصاره بادرنجبویه یکی از مناسبترین دمنوشهای غلبه بر بلغم است. در کنار خواص متعدد این دمنوش برای بدن، مصرف بادرنجبویه در کاهش اضطراب و افسردگی و بهبود عملکرد ذهن و کیفیت خواب نیز سودمند است.
8. دمنوش بهارنارنج برای رفع بلغم
دمنوش بهارنارنج با داشتن طبع گرم و خشک برای افرادی که سردی مزاج دارند و به دنبال دمنوش ضد بلغم هستند، انتخابی ایدهآل است. مصرف این دمنوش خوشعطر و طعم به درمان اختلالات خواب، بهبود وضعیت گوارش، آرامش رفتار و کاهش سردردهای عصبی و میگرنی منجر میشود. همچنین، بهارنارنج با کاهش اشتها و افزایش متابولیسم بدن، به کاهش وزن و رسیدن به توازن در اندامها کمک میکند. علاوهبر مصرف بهارنارنج بهصورت دمنوش، به طرقهای مختلف میتوانید از خواص آن بهرهمند شوید، مانند شربت آن، عرق گیاهی، مربا و پودر بهارنارنج.
چه زمانی شروع به مصرف دمنوشهای بلغمزدا کنم؟
مصرف خودسرانه و بیدلیل انواع دمنوش برای رفع بلغم عوارض مختلفی خواهد داشت، از جمله بهم ریختن توازن اخلاط چهارگانه بدن و خشکی طبع. برای همین پیش از اینکه تصمیم به مصرف دمنوشهای بلغمزدا بگیرید، لازم است که علائم بلغم را بدن خود بررسی کنید. برخی از این علائم عبارتاند از:
- تورم بدن، افزایش وزن و چاقی (بهخصوص در ناحیه شکم)
- کاهش عملکردهای ذهنی مانند حافظه و تمرکز
- خستگی مداوم و میل زیاد به خوابیدن
- سنگینی معده و احساس نفخ
با مشاهده تکرار این علائم برای مدتی، لازم است مصرف انواع دمنوشهای ضد بلغم را شروع کنید. البته، در صورت داشتن هر نوع بیماری زمینهای یا شدت پیدا کردن علائم، حتما برای مصرف هر نوع دمنوشی با فرد متخصص مشورت کنید.
آیا میتوانم قوی ترین دمنوش ضد بلغم را جایگزین دوای بلغم کنم؟
در موارد شدید و مزمن هیچ دمنوشی نمیتواند جایگزین برای خرید دوای بلغم باشد. زمانی که میزان بلغم بدن زیاد باشد، نیاز به دارویی است که در زمان کوتاهتری و با اثربخشی بیشتری بتواند تعادل را در بدن ایجاد کند تا از بروز عوارض بعدی آن تا حد امکان جلوگیری شود. به همین دلیل است که حتی قویترین دمنوش ضد بلغم نیز نمیتواند جایگزین دوای بلغم باشد؛ چراکه معمولا دمنوشها در صورت مصرف طولانیمدت اثرگذار خواهند بود. بااینحال، در مواردی که شدت و تکرار علائم زیاد نیست، مصرف انواع دمنوشهای گیاهی رفع بلغم میتوانند در طولانیمدت به حفظ تعادل طبع فرد کمک کنند.
دمنوش بلغم را چه زمانی از روز بخورم بهتر است؟
طبق توصیههایی که متخصصان طب سنتی میکنند، غذاهای مناسب افراد بلغمی شامل مواد غذایی با طبع گرم و خشک میشوند. در نظر گرفتن چنین رژیم غذایی برای وعدههای صبحانه، ناهار و شام کمک به حفظ تعادل بدن، هضم بهتر غذا و رفع علائم بلغم میکند.
علاوهبر وعدههای غذایی، افراد دارای طبع بلغمی میتوانند با نوشیدن دمنوشهای بلغمزدا در سمت عصر و غروب، یعنی یک الی دو ساعت بعد از صرف ناهار، یا پیش از ظهر و قبل از صرف ناهار، به توازن بهتر مزاج خود کمک کنند. همچنین پیادهروی کردن در سمت عصر به تنظیم مجدد اخلاط چهارگانه بدن کمک میکند.
دمنوش ضد بلغم را تا چه مدت مصرف کنم؟
دمنوشها و داروهای گیاهی نسبت به سایر روشهای درمانی به مدت زمان بیشتری نیاز دارند تا تاثیرات خود را نشان دهند. به همین دلیل لازم است که با توجه به نشانههای بلغم در بدن خود و با نظر فرد متخصص، با نوع و چگونگی استفاده از دمنوش ضد بلغم آشنا شوید. فارغ از این مسئله، استفاده روزمره از دمنوشهای رفع بلغم، به میزان کم (برای مثال یک فنجان) میتواند در کنار سایر خواصی که دارند، توازن بدن را نیز تضمین کند. فقط به این نکته باید توجه داشته باشید که بعضی از دمنوشهای گیاهی ممکن است با سایر داروها تداخل داشته باشند.
با دمنوش ضد بلغم لاغر میشوم؟
از علائم بلغم، افزایش وزن، تورم شکم و اشتهای زیاد است. دمنوش ضد بلغم با ایجاد توازن در بدن و کاهش بلغم به رفع تورم بدن، کاهش اشتها، افزایش سوختوساز یا متابولیسم بدن کمک میکند. به همین دلیل است که مصرف دمنوش ضد بلغم، به همراه داشتن رژیم غذایی مناسب میتواند منجر به لاغری افراد شود. از همین رو دمنوشهای ضد بلغم را میتوان به عنوان درمان خانگی بلغم پهلو و شکم در نظر گرفت.
جمع بندی
دمنوشهای ضد بلغم با بهرهگیری از گیاهان دارویی با طبع گرم و خشک، روشی ساده و خانگی برای کمک به کاهش بلغم و تعادل مزاج افراد سردمزاج هستند. مصرف منظم و اصولی این دمنوشها میتواند علائمی مانند نفخ، سستی، خوابآلودگی و افزایش وزن را بهتدریج کاهش دهد. بااینحال، دمنوشها نقش مکمل دارند و در موارد شدید یا مزمن نباید جایگزین درمان دارویی شوند. بهترین نتیجه زمانی حاصل میشود که مصرف دمنوشها همراه با اصلاح سبک زندگی و رژیم غذایی مناسب باشد.
منابع انگلیسی مقاله:
